Fransız kuantum bilişim şirketi Alice & Bob, dijital bankacılıktan e-postaya kadar internet güvenliğinin temelinde yer alan RSA-2048 şifrelemesinin, en iyi senaryoda 23 binden az fiziksel kübitle yaklaşık 3 günde kırılabileceğini hesapladı. Paris ve Boston merkezli şirketin 29 Ekim’de açıkladığı çalışma, kuantum bilgisayar tehdidinin bankaların dijital güvenliği için sanılandan daha yakın olabileceği tartışmasını yeniden alevlendirdi.
Aynı çalışmaya göre Bitcoin ve Ethereum gibi kripto paraları koruyan eliptik eğri kriptografisi ise yaklaşık 30 bin kübitle bir saat civarında kırılabilir.
Kuantum bilgisayar şifreyi nasıl kırıyor?
Hesaplama, 1994’te matematikçi Peter Shor’un geliştirdiği ve büyük sayıları çarpanlarına ayırarak RSA gibi şifreleme sistemlerini çözebilen Shor algoritmasına dayanıyor. Alice & Bob, “kedi kübit” (cat qubit) adı verilen ve bit çevirme hatalarını donanım düzeyinde bastıran bir mimari kullanıyor. Bu sayede hata düzeltme için gereken fiziksel kübit sayısı ciddi ölçüde azalıyor.
Inria ve Edinburgh Üniversitesi araştırmacılarıyla birlikte hazırlanan 122 sayfalık çalışmaya göre dengeli yapılandırmada RSA-2048’i kırmak için 22.593 kübit ve 3,14 gün gerekiyor. İşin on makineye paylaştırılması halinde süre yaklaşık bir saate inebiliyor.
Şirketin CEO’su Théau Peronnin, hata düzeltme ve algoritma tasarımındaki ilerlemelerin şifreyi kırmak için gereken kaynak tahminlerini sürekli aşağı çektiğini belirtti. Tahminlerin yıllar içindeki değişimi şöyle:
| Tahmin | RSA-2048 için gereken fiziksel kübit |
|---|---|
| Google (Gidney ve Ekerå), 2019 | Yaklaşık 20 milyon |
| Alice & Bob, 2023 | Yaklaşık 350 bin |
| Alice & Bob, 2024 | 100 binin biraz altı |
| Google Quantum AI (Gidney), 2025 | 1 milyonun altı |
| Alice & Bob, Ekim 2026 | 22.593 |
Böylece yeni tahmin, Google Quantum AI’ın 2025 tahminine göre yaklaşık 40 kat daha az kübite işaret ediyor.
Bankalar için tehdit ne kadar yakın?
Rakamlar çarpıcı olsa da çalışma teorik bir kaynak tahmini ve henüz hakem değerlendirmesinden geçmedi. Bugün bu hesaplamayı yapabilecek bir kuantum bilgisayar bulunmuyor. Alice & Bob’un hata düzeltme sonucu raporladığı en büyük çipte 12 kedi kübit bulunuyor; şirketin 2030 hedefi ise 2 bin kübitlik bir makine.
Tahmin, hesaplama sırasında hiç bit çevirme hatası yaşanmayacağı varsayımına dayanıyor. Bu hataların saatte bir yaşanması halinde gereken kübit sayısı yaklaşık 45 bine çıkıyor. Kedi kübitlerin gerçek koşullarda beklendiği gibi çalışıp çalışmayacağı ve ölçeklenip ölçeklenemeyeceği de belirsiz.
Uzmanlara göre asıl risk bugünden başlıyor. “Şimdi ele geçir, sonra çöz” olarak bilinen yöntemde saldırganlar şifreli verileri bugün toplayıp güçlü kuantum bilgisayarlar geliştirildiğinde çözmeyi hedefliyor. Sağlık kayıtları, devlet sırları ve ticari fikri mülkiyet en çok risk altındaki veriler arasında gösteriliyor. Global Quantum Intelligence’tan Doug Finke da açık anahtarı görünür durumdaki eski ve uzun süredir hareketsiz Bitcoin cüzdanlarının daha savunmasız olabileceğine dikkat çekiyor.
Bu nedenle bankalar ve şirketlerin, kuantum bilgisayarlara dayanıklı kuantum sonrası kriptografi sistemlerine geçiş hazırlıklarını hızlandırması gerektiği vurgulanıyor.
