Yaklaşık 2,9 trilyon dolarlık toplam piyasa değerine sahip Tesla ile SpaceX’in aynı çatı altında toplanma ihtimali yeniden gündeme geldi. Elon Musk, Tesla’nın ikinci çeyrek yatırımcı görüşmesinde iki şirket arasındaki faaliyet kesişiminin genişlediğini söyledi ve şirketlerin birleştirilmesine ilişkin ihtimali reddetmedi; ancak böyle bir işlemin bilanço görüşmesinde tartışılamayacağını ve gerekli kurumsal süreçlerin izlenmesi gerektiğini belirtti. Tesla ile SpaceX arasında resmi bir birleşme görüşmesi, bağlayıcı anlaşma veya işlem takvimi henüz açıklanmadı.
Birleşme Kapısı Kapanmadı
Tesla yatırımcılarının yönelttiği soru, SpaceX ile artan işbirliğinin birleşmeyle sonuçlanıp sonuçlanmayacağına odaklandı. Musk, iki şirketin çok sayıda alanda birlikte çalıştığını ve faaliyetler arasındaki örtüşmenin giderek büyüdüğünü ifade etti. Tesla Baş Hukuk Müşaviri Brandon Ehrhart da SpaceX’i Tesla açısından güçlü bir iş ortağı olarak tanımlayarak şirketler arasında her iki tarafın da yararlandığı çok sayıda ticari işlem bulunduğunu söyledi.
Terafab İki Şirketi Yakınlaştırıyor
Tesla, bazı SpaceX projelerine batarya ve üretim teknolojisi sağlıyor. Şirketler ayrıca yapay zekâ çipleri üretmek üzere planlanan Terafab tesisi üzerinde birlikte çalışıyor. Terafab’ın Tesla’nın otonom sürüş, robotaksi ve Optimus projelerinde ihtiyaç duyduğu işlem kapasitesini desteklemesi planlanırken, SpaceX tarafında ise uydu ağı, yapay zekâ altyapısı ve uzay sistemlerinin ihtiyaçları aynı üretim ekosistemine bağlanabiliyor. Ortak mühendislik kadroları, üretim bilgisi, enerji depolama çözümleri ve yapay zekâ altyapısı iki şirket arasındaki sınırları azaltıyor.
Piyasa Değeri 3 Trilyona Yaklaştı
Tesla hissesi son işlemlerde 374,01 dolar seviyesinde bulunurken şirketin piyasa değeri yaklaşık 1 trilyon 323 milyar dolar olarak hesaplandı. SpaceX’in piyasa değeri ise hisse fiyatındaki son düşüşe rağmen 1,5 trilyon doların üzerinde kaldı. SpaceX, 12 Haziran’da Nasdaq’ta işlem görmeye başlamış, hisse başına 135 dolarlık fiyatla gerçekleştirdiği halka arzda 75 milyar doların üzerinde kaynak sağlayarak 1,77 trilyon dolar değerlemeye ulaşmıştı. Hisse ilk işlem gününü yüzde 19 yükselişle tamamlarken piyasa değeri o gün 2,1 trilyon dolara çıkmış, sonraki haftalarda ise belirgin bir geri çekilme yaşanmıştı.
Analistler Olasılığı Yükseltti
Deepwater Asset Management Yönetici Ortağı Gene Munster, yatırımcı görüşmesinin ardından Tesla ile SpaceX’in birleşme ihtimalini yüzde 90 olarak değerlendirdiğini, görüşme öncesinde aynı olasılığı yüzde 80 seviyesinde gördüğünü belirtti. JPMorgan analistleri de iki şirket arasındaki operasyonel bütünleşmenin şimdiden derinleştiğini düşünüyor. Stifel analistleri ise birçok yatırımcı açısından birleşmenin gerçekleşip gerçekleşmeyeceğinden çok zamanlamasının tartışıldığını belirtiyor. SpaceX Başkanı ve Operasyon Direktörü Gwynne Shotwell de haziran ayında şirketlerin birleştirilmesinin Musk’ın farklı işletmeler üzerindeki yönetimini kolaylaştırabileceğini söylemişti.
Çin Onayı Kritik Eşik
Olası birleşmenin önündeki en büyük engellerden biri düzenleyici izinler olacak. Tesla’nın Çin’de büyük bir üretim tesisi ve önemli bir satış hacmi bulunurken SpaceX, ABD hükümeti ve savunma kurumlarıyla çalışıyor. SpaceX’in uydu, fırlatma ve kamu sözleşmeleri Çin açısından ulusal güvenlik incelemesine neden olabilir. Musk’ın SpaceX’te Tesla’ya göre daha yüksek oy kontrolüne sahip olması da kurumsal yönetim tartışmasını büyütebilir; değerleme yöntemi ve hisse değişim oranı, Tesla’nın azınlık hissedarlarının işlemden nasıl etkileneceğini belirleyecek.
Resmi Süreç İçin İşaret Aranıyor
Tesla veya SpaceX birleşmeye ilişkin danışman, değerleme çalışması, yönetim kurulu kararı ya da hissedar oylaması açıklamadı. Piyasa bundan sonraki aşamada iki şirketin resmi bildirimlerini, Terafab’ın finansman modelini ve ortak yatırımların kapsamını izleyecek. İlk somut eşik, yönetim kurullarından veya düzenleyici bildirimlerden gelecek resmi açıklama olacak. Böyle bir adım gelmedikçe Tesla-SpaceX birleşmesi, güçlü operasyonel gerekçelere dayanan ancak takvimi bulunmayan bir piyasa senaryosu olarak kalacak.
